Rybka woli pływać, czyli o zagrożonych gatunkach ryb na talerzu

Jakie ryby powinniśmy kupować?
5 minut czytania
574
0
Katarzyna Legutko
Katarzyna Legutko
24 kwietnia 2017

Lato tuż-tuż, a wraz z nim rozpoczyna się sezon wakacyjnych wyjazdów. Podczas urlopu w nadmorskich kurortach delektujemy się rybami i owocami morza, często nie wiedząc, że niektóre z nich to gatunki zagrożone wyginięciem.

Według Organizacji Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i Rolnictwa (FAO), globalne zasoby ryb są bardzo mocno eksploatowane — 90 proc. z nich jest przełowionych lub poławianych na najwyższym możliwym poziomie. Jeśli wszystko będzie toczyło się w dotychczasowym tempie, za 40 lat morza i oceany mogą opustoszeć. Jakie będą tego konsekwencje? Ryby odgrywają ogromną rolę w wodnym ekosystemie, dlatego wraz z ich wyginięciem zagrożone będą również inne organizmy. Dla nas, ludzi, morza i oceany są nie tylko ważnym źródłem pożywienia, ale również tlenu. To właśnie organizmy wodne, a nie drzewa, produkują go najwięcej, bo aż około 70 proc. Co możesz z tym zrobić? Nadmierna eksploatacja łowisk wynika m.in. z dużego popytu. Wybieraj więc świadomie i nie kupuj ryb, które są zagrożone.

Sprawdź obszar połowu lub miejsce hodowli

Zgodnie z prawem na etykietach i wywieszkach cenowych wszystkich ryb dostępnych w sprzedaży musi znaleźć się informacja o miejscu hodowli lub połowu. Nie dotyczy to tylko przetworów, np. konserw i marynat. Ryby żywe, świeże, wędzone i mrożone muszą być odpowiednio opisane.

Ryby żyjące w morzach i oceanach najczęściej oznakowane są kodem FAO, który zawiera informacje o obszarze połowu. Na przykład FAO 27 oznacza Północno-Wschodni Atlantyk, a FAO 37 — Morze Śródziemne i Morze Czarne.

Mapa Fao - zagrożone gatunki ryb
Mapa FAO

Organizacja WWF Polska przygotowała poradnik konsumenta po wybranych gatunkach ryb i owoców morza. Przy każdej pozycji znajduje się lista obszarów połowu lub hodowli, które zostały podzielone na 3 grupy: bezpieczne dla środowiska (kolor zielony), zagrażające populacji gatunku (kolor czerwony) i narażające ją na przełowienie (kolor żółty). Dowiesz się z niego np., że sandacze pochodzące z obszarów FAO 05 i FAO 27 są zagrożone wyginięciem, natomiast te hodowane na terenie Danii, Holandii i Niemiec możesz kupować do woli. Pobierz poradnik WWF na swojego smartfona i zabierz go ze sobą na zakupy.

Wybierz ryby pochodzące z bezpiecznych hodowli i połowów

Jak podaje WWF Polska, gatunkami niezagrożonymi są m.in. sum, pstrąg tęczowy, śledź atlantycki, karp oraz okoń europejski i tilapia pochodzące z hodowli europejskich. Nie kupuj np. węgorza, pangi, tuńczyka błękitnopłetwego oraz morszczuka europejskiego z połowów prowadzonych na obszarach FAO 27, 34 i 37.

Jakie ryby kupować?
W sezonie grillowania kupuj ryby często, ale zwróć uwagę na ich pochodzenie (fot. Shutterstock)

Karp kojarzy się najczęściej z daniami wigilijnymi, choć można wykorzystać go do przyrządzenia wielu innych potraw. Jedną z nich jest sałatka z ryżem i wędzonym karpiem. Do jej przygotowania potrzebujesz:

  • 300 g ugotowanego ryżu
  • cebulę
  • pomidora
  • świeżego ogórka
  • 200 g wędzonego karpia
  • łyżkę posiekanego koperku
  • łyżkę posiekanej natki pietruszki
  • ząbek czosnku
  • cytrynę
  • 2 łyżki oliwy z oliwek
  • sól i pieprz

Cebulę i czosnek drobno posiekaj, pomidora i ogórka pokrój w kostkę. Ryż podsmaż na oliwie z oliwek. Wymieszaj z nim wszystkie warzywa, również szczypiorek oraz natkę pietruszki. Do całości dodaj rozdrobionego karpia bez ości. Przypraw solą i pieprzem, pokrop cytryną do smaku. Gotowe!

Nie wszystkie ryby można kupowac bez konsekwencji – sprawdzaj nawet popularne gatunki (fot. Shutterstock)

Śledzia atlantyckiego również możesz przygotować w tradycyjnej formie, np. w śmietanie i z cebulą, lub przyrządzić w zupełnie nowej odsłonie. W związku ze zbliżającym się sezonem grillowym wypróbuj pieczonego śledzia w ziołach. Przygotuj:

  • 4 niesolone płaty śledziowe
  • tymianek, zioła prowansalskie, liście laurowe, ziele angielskie
  • ząbek czosnku
  • cebulę
  • natkę pietruszki, koperek
  • oliwę z oliwek

Posiekaj czosnek, cebulę i zioła. Natrzyj nimi umyte i osuszone śledzie. Wszystko zalej oliwą z oliwek i przez kilka godzin trzymaj w lodówce pod przykryciem. Po tym czasie dokładnie odsącz ryby z zalewy, ułóż na folii aluminiowej i piecz na grillu po ok. 15 minut z każdej strony.

Jakie ryby kupować?
Śledź jest dobry w każdej postaci! (fot. Shutterstock)

Zwróć uwagę na certyfikat

Innym sposobem na rozpoznanie gatunków niezagrożonych wyginięciem jest wybór produktów z certyfikatem MSC lub ASC. Pierwszym z nich oznaczone są ryby dziko żyjące, drugim — hodowlane. Oba informują konsumenta, że produkt pochodzi z połowu lub hodowli przyjaznej środowisku.

Listę ryb i owoców morza ze znakiem MSC oraz nazwę producenta lub sprzedawcy, który je oferuje, znajdziesz w wyszukiwarce na stronie internetowej MSC.org. Co ważne, niektóre gatunki, które WWF uznaje za zagrożone, również mogą posiadać ten certyfikat. Oznacza to, że pochodzą z wybranych, stabilnych łowisk, które spełniły wszystkie standardy środowiskowe opracowane przez organizację Marine Stewardship Council, która zrzesza naukowców, organizacje ekologiczne i rybaków.

Katarzyna Legutko
Katarzyna Legutko
Przygodę z dziennikarstwem rozpoczęła 10 lat temu, kiedy to, jeszcze jako uczennica szkoły średniej, napisała swój pierwszy tekst dla lokalnego portalu internetowego. Od tamtej pory tworzenie treści jest stałym punktem na jej drodze zawodowej. W ostatnich latach pracowała dla kilku portali internetowych, w tym dla Money.pl. Zawodowo związana jest również z branżą interaktywną, specjalizuje się w planowaniu i prowadzeniu działań content marketingowych. Po godzinach zaczytuje się w powieściach kryminalnych, relaksuje przy kolorowankach i koncentruje na układaniu puzzli.
AUTOR

[FM_form id="1"]