Ząb niezgody – o higienie jamy ustnej psów

6 minut czytania
1029
0
Agnieszka Górecka
Agnieszka Górecka
18 lutego 2019

Odsłuchaj

Voiced by Amazon Polly

Pies ma 28 zębów mlecznych, które wyrzynają się powoli między 3 tygodniem, a 4 miesiącem życia. Wymiana na zęby stałe następuje wieku około sześciu miesięcy, a w jamie ustnej dorosłego psa znajdują się 42 zęby, o które musi zadbać jego właściciel.

Różnorakie choroby zębów dotyczą około 80% psów przychodzących do gabinetów weterynaryjnych (często z całkiem innymi problemami zdrowotnymi). Zmiany rozwijają się niezależnie od wieku i co może dziwić już około trzyletnie zwierzęta mogą wymagać leczenia, choć nie zawsze prezentują one widoczne objawy.

U szczeniąt w okresie wymiany zębów mlecznych na stałe może dochodzić do zjawiska „przetrwałych zębów mlecznych”. Jest to problem polegający na wyrzynaniu się zęba stałego w miejscu, w którym wciąż znajduje się ząb mleczny. Powoduje to krzywy wzrost nowego zęba. Wada może dotyczyć tylko jednego zęba lub kilku (głównie siekacze oraz kły). Finalnie wymagany jest zazwyczaj zabieg chirurgiczny polegający na usunięciu zębów mlecznych. Brak interwencji doprowadziłby do wad zgryzu, czy bolesności.

higiena zębów u psa
Mleczne zęby u szczeniaka

U psów występują również wrodzone oraz nabyte (z innych przyczyn niż przetrwałe zęby mleczne) wady zgryzu. Przyczynami mogą być nieprawidłowe żywienie, szarpanie przedmiotów, gryzienie twardych rzeczy. Prawidłowo mówimy o zgryzie nożycowym. Pojawiają się jednak takie wady jak przodozgryz, tyłozgryz i zgryz cęgowy. Niekontrolowane i nieleczone wady mogą pogłębiać się z wiekiem.

Od szczenięcia należy przyzwyczajać psa do zabiegów pielęgnacyjnych i leczniczych, w tym mycia zębów. W tym celu należy otwierać psi pyszczek i szorować zęby gazikiem lub specjalną szczoteczką. Do mycia psich zębów stosuje się specjalnie dla nich przeznaczone pasty dostępne w sklepach zoologicznych oraz w gabinetach weterynaryjnych. Dawkowanie i częstość mycia określa producent. Zwykle zaleca się mycie co 24-48h, najrzadziej dwa razy w tygodniu.

Płytka nazębna, czyli miękka substancja tworząca się na powierzchni zębów, odkłada się w ciągu kilku godzin po spożyciu posiłku. Jej mineralizacja następuje w ciągu kilku następnych dni przekształcając ją w kamień nazębny. Kamień ułatwia dalsze odkładanie płytki, stanowi miejsce namnażania bakterii oraz sprawia, że powierzchnia zębów staje się szorstka. Reakcja immunologiczno-zapalna to konsekwencja obecności powyższych „nalotów” W dalszej kolejności brak higieny jamy ustnej prowadzi do niszczenia tkanek wspierających zęby. Pojawiają się krwawienie i ból. Zwierzę traci apetyt, ma brzydki zapach z pyska, nadmiernie się ślini. Dziąsła ulegają cofnięciu i odsłania się wrażliwa część zęba. Finalnie dochodzi do ich utraty.

higiena zębów u psa
Kontrola zębów u weterynarza

Higiena jamy ustnej jest ważna także w kontekście zdrowia ogólnego. Bakterie namnażające się w jamie ustnej wchłaniane są do krwiobiegu i dostają się do narządów. Uszkadzają między innymi serce, nerki, czy wątrobę. Zły stan zębów może prowadzić także do złego stanu kości szczęki oraz żuchwy. Niejednokrotnie wymagana jest zatem kontrola RTG.

W przypadku nagromadzenia się kamienia nazębnego pierwszym krokiem jest profesjonalne zdejmowanie kamienia nazębnego w klinice weterynaryjnej, które w pewnych wypadkach wymaga wcześniejszej terapii antybiotykami i/lub lekami przeciwzapalnymi. Pomaga ono zmniejszyć problemy jamy ustnej psa, ale nie cofnie zaistniałych już procesów chorobowych takich jak utrata przyczepu dziąseł. Po mechanicznym usunięciu kamienia kolejnym krokiem jest domowe dbanie o ich dobry stan. Higienę jamy ustnej u psów podzielić możemy na aktywną i pasywną. Forma aktywna polega na stosowaniu przeznaczonych dla psów past bądź żeli, które nakłada się na szczoteczki. Taki zabieg musi być przeprowadzany minimum dwa razy w tygodniu. Oprócz past producenci oferują również ściereczki do aktywnego szorowania. W przypadku, gdy nie ma możliwości takiego rodzaju usuwania zanieczyszczeń z powierzchni zębów zastosować można higienę pasywną opartą na gryzakach, środkach dodawanych do wody oraz preparatach ograniczających rozwój bakterii. Alternatywą jest także stosowanie karmy weterynaryjnej spowalniającej odkładanie kamienia.

higiena zębów u psa
Choroby zębów mogą być bardzo bolesne dla psa

W celu utrzymania zdrowych zębów konieczne są regularne przeglądy stomatologiczne przeprowadzane przez właściciela. Samodzielne przeglądy możemy wykonywać przy każdym myciu zębów, ale minimum raz na 6 lub 12 miesięcy powinny być uzupełnione o wizytę w gabinecie weterynaryjnym. Zęby ogląda się, unosząc wargi psa. Zawsze konieczne jest zachowanie ostrożności. Objawy, które powinny niepokoić to wyczuwalny nieświeży oddech, niechęć do jedzenia, zwiększone wydzielanie śliny, zaczerwienienie dziąseł, krwawienia z dziąseł oraz widoczny kamień nazębny lub luźne zęby. Oprócz kamienia problemem są również złamania, ubytki i przebarwienia. Warto przyglądać się zatem też samym zębom. Ich barwie, powierzchni, położeniu w dziąsłach. Prawidłowo środek zęba, czyli miazga otoczony jest zębiną i szkliwem. W wyniku urazów odsłania się albo zębina, albo miazga (zawiera ona naczynia krwionośne oraz nerwy). W budowie zęba wyróżniamy widoczną koronę, szyjkę oraz korzeń. W przypadku chorób zębów dochodzi do odsłonięcia szyjki, a nawet korzeni. Regularne zaglądanie do jamy ustnej naszego psa, przy okazji mycia zębów, pozwoli na wykrycie podobnych zmian i szybką reakcję.

higiena zębów u psa
W celu utrzymania zdrowych zębów konieczne są regularne przeglądy stomatologiczne przeprowadzane przez właściciela.

Zdrowe psie zęby to bardzo ważny, ale często lekceważony element zdrowia czworonoga. Małe działania profilaktyczne mogą zdziałać naprawdę wiele i zminimalizować ryzyko chorób przyzębia oraz zabiegu sanacji jamy ustnej, który odbywa się w pełnym znieczuleniu.

Agnieszka Górecka
Agnieszka Górecka
Absolwentka Wydziału Medycyny Weterynaryjnej Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu. Wielbicielka psów ras myśliwskich (i nie tylko), pasjonatka jeździectwa i kreatywna, aktywna mama.
AUTOR

Polecamy

Komentarze

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *