Rozstanie nigdy nie jest łatwe, szczególnie gdy w grę wchodzi wspólne mieszkanie i zobowiązania finansowe wobec banku. Podział majątku w sytuacji, gdy małżonkowie spłacają kredyt hipoteczny nie jest tak oczywisty, jak mogłoby się wydawać. Kto ma spłacać raty? Czy bank zgodzi się na zmianę kredytobiorcy? A może najlepiej sprzedać nieruchomość i podzielić się pieniędzmi? Warto poznać dostępne rozwiązania, by uniknąć błędów i podjąć decyzję, która będzie korzystna dla obu stron.
Kredyt hipoteczny a wspólność majątkowa
W czasie trwania małżeństwa majątek małżonków zwykle objęty jest wspólnością majątkową. Oznacza to, że zarówno mieszkanie, jak i zaciągnięty na nie kredyt należą do obojga małżonków. Bank nie interesuje się, kto faktycznie mieszka w nieruchomości – dla niego ważne jest jedynie to, by raty były spłacane na czas.
Po rozstaniu sytuacja się komplikuje. Nawet jeśli jedno z małżonków wyprowadzi się z mieszkania, nadal odpowiada za kredyt. Podział majątku nie powoduje automatycznie zmian w umowie z bankiem. Dopóki oboje są na niej wpisani, bank ma prawo domagać się spłaty długu od każdego z nich. To często budzi emocje, zwłaszcza gdy tylko jedna osoba faktycznie korzysta z nieruchomości. Jakie są opcje w tym przypadku?
Przejęcie kredytu przez jednego z małżonków
Jednym z najczęstszych rozwiązań jest przejęcie kredytu przez jednego z małżonków. W praktyce oznacza to, że osoba, która pozostaje w mieszkaniu, zgadza się spłacać kredyt samodzielnie. Aby tak się stało, potrzebna jest jednak zgoda banku. Instytucja finansowa musi mieć pewność, że nowy, jedyny kredytobiorca poradzi sobie ze spłatą zobowiązania.
Bank w takiej sytuacji dokładnie analizuje zdolność kredytową. Jeśli jest wystarczająca, może zgodzić się na zmianę umowy i wykreślenie drugiego małżonka. W przeciwnym razie konieczne będzie znalezienie współkredytobiorcy lub poręczyciela. Dopiero wtedy podział majątku może zostać formalnie zakończony w taki sposób, że jedna osoba staje się właścicielem nieruchomości, a druga przestaje być związana kredytem.
Sprzedaż mieszkania i spłata kredytu
Kiedy żadna ze stron nie chce lub nie może przejąć kredytu, dobrym rozwiązaniem może być sprzedaż mieszkania. To często najprostszy sposób, by zakończyć wspólne zobowiązania i uniknąć dalszych sporów. Uzyskane środki można przeznaczyć na spłatę kredytu, a pozostałą część – jeśli taka zostanie – podzielić między byłych małżonków.
Taka decyzja wymaga jednak współpracy. Trzeba wspólnie ustalić cenę, znaleźć kupca i dopilnować formalności. Bank również musi zostać poinformowany o planowanej sprzedaży. Choć może się to wydawać trudne, w wielu przypadkach to właśnie sprzedaż jest najrozsądniejszym rozwiązaniem, które kończy wspólne zobowiązania finansowe i umożliwia spokojne przeprowadzenie podziału majątku.
Kiedy sąd rozstrzyga o kredycie hipotecznym?
Zdarza się, że małżonkowie nie są w stanie dojść do porozumienia, kto ma przejąć mieszkanie lub w jaki sposób spłacić kredyt. Wówczas sprawa trafia do sądu, który rozstrzyga o sposobie podziału. Sąd może przyznać nieruchomość jednemu z małżonków z obowiązkiem spłaty drugiego lub nakazać sprzedaż i podział zysku. Trzeba jednak pamiętać, że sąd nie może zmienić warunków umowy z bankiem. Nawet jeśli orzeknie, że kredyt ma spłacać tylko jeden małżonek, bank wciąż może żądać pieniędzy od obojga, dopóki nie zostanie podpisany nowy aneks.
